فیزیک گناباد (یادی از یک سفر)

1، نيروهاي چسبندگي

2، نيروهاي چسبندگي سطحي

3، نيروهاي كشش سطحي

نيروهاي چسبندگي:

 از نوع نيروهاي بين مولكولي بوده كه مولكولهاي يك ماده را به يكديگر متصل نگه ميدارند. مانند: نيروي بين مولكولهاي يك قطره جيوه.

نيروهاي چسبندگي سطحي:

از نوع نيروهاي بين مولكولي بوده كه مولكولهاي دو ماده مختلف را به يكديگر متصل مي كند. مانند: نيروي بين مولكولي بين سطح شيشه و آبي كه روي آن ريخته شده است.  

از مشاهده تصاوير زير چه نتيجه اي مي گيريد؟

مشاهده مي شود كه جيوه بر روي شيشه به صورت قطره مي ماند ولي آب بر روي شيشه  پخش مي شود .

سوال:

چرا آب سطح شيشه را تر مي كند؟ يعني برروي شيشه پخش مي شود؟

زيرا: نيروي چسبندگي بين مولكولهاي آب از نيروي چسبندگي سطحي بين مولكولهاي آب و شيشه كمتر است.

سوال :

چرا جيوه سطح شيشه را تر نمي كند و به صورت قطره مي ماند؟

زيرا: نيروي چسبندگي مولكولهاي جيوه ازنيروي چسبندگي سطحي بين مولكولهاي جيوه و شيشه بيشتر است.

خاصيت موينيگي:

بالا رفتن مايعات از لوله هاي مويين را خاصيت مويينگي گويند.

لوله هاي مويين: لوله هايي هستند با قطر بسيار نازك و مختلف كه هر دو سر آنها باز مي باشد.

نكته1: مي دانيم سطح آب در داخل ظرف شيشه اي به صورت فرو رفته است دليل ان اين است كه  نيروي چسبندگي بين مولكولهاي آب از  نيروي چسبندگي سطحي بين آب و شيشه كمتر است. و لي سطح جيوه در داخل ظرف شيشه اي به صورت برجسته است. دليل ان اين است كه نيروي چسبندگي مولكولهاي جيوه بيشتر از نيروي جسبندگي جيوه وشيشه مي باشد.

حالا اگر در داخل هر يك از اين ظرفها محتوي يكي آب و ديگري جيوه، لوله هاي مويين قرار دهيم مشاهده مي شود كه:

1ـ سطح آب در داخل لوله مويين اولاً فرو رفته است ثانياً بالاتر از سطح آب درون ظرف مي باشد.

2ـ سطح جيوه در داخل لوله مويين اولاً برآمده است ثانياً پايين تر از سطح جيوه درون ظرف مي باشد.

نيروهاي كشش سطحي:

از نوع نيروهاي بين مولكولي بوده كه در سطح يك مايع قرار دارد و سطح يك مايع مانند يك پوسته كشان عمل مي كند.

سوال:

علت اينكه قبل از ساختن ساختمان زمين را قيراندود مي كنند چيست؟

زيرا مصالح ساختماني مانند سيمان، خاك و آجر به سبب موينيگي آب را به درون خود مي كشند براي جلوگيري از نفوذ آب به ديوارهاي ساختمان ، زمين را قيراندود مي كنند تا از نفوذ آب جلوگيري شود.